SỰ LIÊN ĐỚI GIỮA GIÁO DÂN VÀ CHA XỨ

Bác Sĩ  Nguyễn Tiến Cảnh

Thưa quí Đức Ông, quí cha, quí sơ và quí vị,

Lại một lần nữa tôi được hân hạnh Ban Tổ Chức giao cho trình bày một đề tài, thoạt nghe thì có vẻ dễ dàng nhưng nghĩ kỹ thì nó gai góc lắm. Gai góc không phải vì nội dung đề tài khó mà thực sự là khó nói.

Thựa vậy, đây là một vấn đề có vẻ mới đối với chúng ta. Từ xưa và ngay cả sau thời Công Đồng Vatican II, cái gạch nối giữa hàng giáo phẩm, giáo sĩ, linh mục và giáo dân rất là cách biệt. Chúng ta vẫn coi các cha là những đấng bậc cao trọng, có người còn coi như THÁNH, không dám đụng đến và lời các Ngài nói ra là những lời PHÁN chúng ta phải tuân theo. Chúng ta là Con Chiên chỉ có bổn phận nghe theo và bước theo như người chăn chiên dẫn dắt chiên đi đâu thì chiên đi theo đấy thôi. Không có ý kiến. Còn các “đấng” đối với giáo dân thì khác, các ngài coi giáo hữu là loại “thứ dân”, chẳng là gì cả, muốn la mắng dạy bảo lúc nào cũng được.

Quan niệm đó ở thời đại ngày nay, nhất là theo tinh thần Vatican II, có nên tiếp tục hay không? Giáo dân phải nhìn cha xứ thế nào và cha xứ nên coi giáo dân ra sao, nghĩa là sự hợp tác giữa cha xứ và Hội Đồng Giáo Xứ với giáo dân trong cách tổ chức và điều hành một cộng đoàn, một giáo xứ phải thế nào để công việc sinh hiệu quả tốt, mang nhiều lợi ích cho các linh hồn, Giáo Hội và những người anh em huynh đệ không cùng tôn giáo với chúng ta.  Đó là nội dung đề tài chúng ta sẽ học hỏi hôm nay. Chúng tôi chỉ trình bày một khái niệm tổng quát để chúng ta cùng nhau trao đổi ý kiến.

Thưa quí Đức Ông quí cha, quí sơ  và quí vị,

Xã hội là một tập hợp những con người liên đới, sống chung trong một cộng dồng, làng xã, tỉnh huyện hay thành phố. Đối với ngừoi Công giáo chúng ta, xã hội đó, ngoài ý nghĩa một xã hội thuần túy còn mang dấu ấn Thánh đặc biệt là Xã Hội Kyto giáo / Công giáo. Cộng đoàn tín hữu đầu tiên do các thánh tông đồ thành lập trên bước đường truyền giáo rao giảng Tin Mừng là một điển hình đặc thù: tất cả mọi người sống chung với nhau, một lòng một ý với nhau, tự ý chia sẻ của cải vật chất với nhau, đùm bọc nhau, người giàu giúp người nghèo, không phân biệt sang hèn. Họ bán tất cả tài sản riêng đem đặt dưới chân các thánh Tông đồ. Tiền ấy được phân phát cho mỗi người tùy nhu cầu. (Cv 4, 32-34). Ngày nay chúng ta không còn sống chung kiểu đó nữa, nhưng tinh thần sống chung vẫn không thể thay đổi., sự liên hệ giữa giáo dân và giáo sĩ /linh mục...cũng vẫn không thể đổi thay.

 Liên hệ CHA-CON:

 Sự liên hệ tiên khởi và mật thiết nhất giữa cha xứ và giáo dân là sự liên đới giữa con người với con người (St 1, 26-27) hay đúng hơn giữa người công giáo với người công giáo (Ep4,4-6). Chúng ta cùng là chi thể chúa Kito (Ga 15, 1-5). Chúng ta đã được chịu phép Thánh Tẩy, Tin Chúa Kito chịu chết, sống lại và lên trời hiển vinh (Ktk). Ngoài ra cha xứ là Linh mục được Đức GM địa phận sai đến coi sóc xứ đạo, trông nom chúng ta đặc biệt về phần linh hồn. Do đó cha xứ là CHA chúng ta về phần LINH HỒN. Giáo dân chúng ta là CON CÁI của ngài về phần LINH HỒN. Đó là sự liên đói CHA / CON. Cha không thể thiếu Con. Con không thể vắng Cha.

 Liên hệ giữa Chúa Kitô và Tín Hữu

 Nhưng là người phàm xác thịt thì dù là cha xứ hay giáo dân cũng là con người, cũng có tham sân si, có đủ thói hư tật xấu do nguyên tổ Adam và Eva truyền lại nhưng đồng thời cũng có đầy đủ nhân quyền và tự do như nhau mà Chúa đã ban cho từ khi mới lọt lòng mẹ (GLCG 1934-1935). Nhưng linh mục / cha xứ khác giáo dân ở chỗ cha xứ có chức Thánh Linh Mục mà Thiên Chúa và Giáo Hội đã đặc biệt ban cho. Chức Thánh này cho phép linh mục làm đại diện cho Chúa, là Chúa Kitô thứ 2 (Alter Christus ).  Do đó các ngài là thừa tác viên lời Chúa . Các ngài có bổn phận và trách nhiệm loan báo TIN MỪNG Chúa vì chính Chúa đã truyền: “Các con hãy đi khắp thế gian mà rao giảng Phúc Âm cho mọi người” (Mc 16, 15). Các ngài là thừa tác viên các bí tích và bí tích Thánh Thể như trong bí tích hòa giải Chúa đã nói: “Các con tha cho ai thì người ấy được tha, mà các con  kìm buộc ai thì trên trời cũng kìm buộc” (Mt.16, 19 ). Lúc lập phép thánh thể trước khi chịu nan,  Chúa đã cầm bánh và rượu mà phán “Này là mình ta, này là máu ta sẽ đổ ra vì các con. Các con hãy làm việc này mà nhớ đến ta” (Mt.26, 26-28) thì ngày nay linh mục khi làm lễ đã nhắc lại lời ấy.  Các linh mục còn là thày dạy các dân Chúa. Vì vậy giáo dân phải coi cha xứ, các linh mục như Chúa Kito, nghĩa là trong con người cha xứ chúng ta nhìn thấy Chúa Kitô. Một Chúa Kitô đích  thực.

 Liên hệ  hỗ tương: Giáo Dân là ĐỐI TƯỢNG của cha xứ

 Có đặc ân thì cũng phải có bổn phận. Do đó cha xứ, vị linh mục cũng có trách nhiệm đối với giáo dân vì sự liên đới đương nhiên và mật thiết giữa cha xứ với giáo dân, bởi lẽ giáo dân là đối tượng của linh mục, của cha xứ. Một linh mục, một cha xứ mà không có giáo dân thì linh mục hay cha xứ đó không còn ý nghĩa nữa. Ngược lại giáo dân cũng có bổn phận phải giúp đỡ, cộng tác mật thiết, đồng hành với cha xứ trong công tác phục vụ giáo xứ dưới mọi hình thức và phương diện. Như vậy cha xứ / linh mục và giáo dân có những nhiệm vụ, công tác hỗ tương qua lại với nhau rất thân thiết.

 (Xin xem tiếp trong Nguyệt San Diễn Đàn Giáo Dân số 28 tháng 3/2004 trang 30)

Trở lại Trang Nhà: