Bảo Đại – Hồ Chí Minh – Ngô Đ́nh Diệm

 

Minh Vơ

Trong lịch sử Việt Nam cận đại có ba nhân vật được nói đến nhiều nhất là Bảo Đại, Hồ Chí Minh và Ngô Đ́nh Diệm. Trong ba thập kỷ, từ 1933 đến 1963, họ có những liên hệ với nhau khá đặc biệt. Chúng tôi xin ôn lại một vài sự việc mà nhiều người đă biết, nhưng có lẽ chưa ai đặt chung vào một bối cảnh.

 Bảo Đại (1913- 1997)  là hoàng đế cuối cùng của nhà Nguyễn và cũng là ông vua cuối cùng của Việt Nam. Ngày 25 – 8- 1945 ông đă thoái vị với câu nói lịch sử để trở về làm công dân Vĩnh Thụy: “trẫm thà làm dân một nước độc lập c̣n hơn làm vua một nước bị trị”. Sau đó ông được ông Hồ Chí Minh mời làm Cố Vấn Tối Cao cho chính phủ do ông ta lănh đạo trong một thời gian vắn, không đầy nửa năm. Trong thời gian đó chính phủ Hồ Chí Minh gặp nhiều khó khăn do cái chất cộng sản của ông ta và phần đông thành phần chính phủ. Ông ta đă phải cùng với Vơ Nguyên Giáp đến gặp Sainteny, nhà thương thuyết của Pháp để thương lượng và bàn đến việc cho quân Pháp trở lại Việt Nam. Sau đây là những ǵ cựu hoàng Bảo Đại thuật lại trong hồi kư Le Dragon D’Annam (con Rồng Việt Nam, trang 230-  231):

 

“Ngày 27- 2- (1946), mới 7 giờ sáng, chuông điện thoại reo. Đó là Hồ Chí Minh gọi tôi:

 

“- Thưa Ngài, tôi có thể đến gặp Ngài ngay bây giờ?

 

“Thấy tôi bảo được, ông ta đến ngay. Trông ông ta tuyệt vọng ra mặt, và người tiều tụy bé nhỏ hẳn lại hơn thường nhật. Ông ta bảo tôi:

 

“-Thưa Ngài, tôi không biết làm thế nào bây giờ. T́nh thế rất khó khăn. Tôi biết chắc rằng bọn Pháp không muốn điều đ́nh với tôi. Tôi không được Đồng Minh tín nhiệm. Ai cũng thấy tôi quá “đỏ”. Vậy tôi xin Ngài, làm cuộc hy sinh thứ hai là Ngài nhận lại quyền hành như trước. (MV: hy sinh lần trước là thoái vị)

 

-Tôi đă nhận thoái vị và tôi không bao giờ muốn trở lại nữa. Hẳn Cụ biết, tôi không có tham vọng chính trị nào, và thành thật tự đặt dưới sự điều khiển của chính phủ Dân Chủ Cộng Ḥa.

 

Ông ta nài nỉ:

 

-Ngài thay chỗ cho tôi và tôi trở thành cố vấn cho Ngài.                                                                                                     

 

-Thế nhưng ai trao quyền cho tôi bây giờ?

 

-Ngài sẽ được quốc hội tấn phong...”

 

Bảo Đại suy nghĩ rồi bàn với Trần Trọng Kim và Nguyễn Xuân Hà (hay Nguyễn Mạnh Hà?). Họ khuyên nên nhận. Mười giờ Hồ lại đến hối thúc. Đến trưa Bảo Đại mới trả lời dứt khoát đồng ư.

 

Nhưng 13 giờ ông Hồ cho mời cố vấn tối cao tới găp ông ta. Và nói:

 

“ – Thưa Ngài, xin Ngài hăy quên những điều tôi nói ban sáng. Tôi không có quyền từ bỏ trách nhiệm v́ hoàn cảnh khó khăn....Xin Ngài tha lỗi cho một phút yếu ḷng...”

 

Cựu hoàng cho rằng có lẽ ông Hồ đă dùng vàng “đấm mơm” mấy tướng Tầu Tiêu Văn, Lư Hán và họ đă làm áp lực bắt những nhân vật Việt Quốc, Việt Cách nhận tham gia chính phủ liên hiệp. Lập được chính phủ Liên Hiệp, ông Hồ tăng thêm thế lực, và có thể đánh lừa được những kẻ dễ tin. Theo sử gia Trần Trọng Kim, trong cuốn hồi kư “Một cơn Gió bụi”, về sau Bảo Đại đă nói với tác giả: “Chúng ta lớn bé già trẻ mắc lừa bọn du côn.” Đó là chuyện hy hữu giữa Bảo Đại và Hồ Chí Minh.

 

(Xin xem tiếp trong Diễn Đàn Giáo Dân số 24 tháng 10/2003 trang 69)

Trở lại Trang Nhà: