VINH DANH THIÊN CHÚA

Và Bình An Cho Con Người

Phạm Minh Tâm

Lại một năm Phụng-vụ vừa mới kết-thúc bằng Lễ Đức Ki-tô Vua vũ-trụ và chúng ta đang ở vào những ngày đầu của Mùa Vọng, một mùa mang ý nghĩa của chờ trông và hy-vọng. Lời nguyện của dân riêng được chọn xưa ghi lại trong Sách I-sai-a đoạn 45, câu 8 mà cũng là kinh nguyện Phụng-vụ trong Mùa Vọng ngày nay phải chăng vẫn là nỗi thao-thức triền-miên của nhân-loại, một nhân-loại gần như càng ngày càng bị vùi dập trong mọi nỗi khốn-khổ cả hồn lẫn xác. Trời hỡi, từ trên cao, hãy nhỏ sương xuống và làn mây hãy tuôn-trào đức nghĩa. Ước gì đất hãy nở ra, để cho cứu-độ khai-hoa và cùng một lúc đức nghĩa đâm chồi".

Lời sách ngôn-sứ I-sai-a này đã gói-ghém trọn vẹn niềm hoài-vọng, sự thao-thức trong một giấc mộng dài truyền tử lưu tôn của dân Do-thái  khi xưa giữa cảnh sống nô-lệ và bị lưu-đầy. Có điều, niềm mong đợi thực sự của họ chỉ là muốn có một đấng cứu-độ hạn hẹp trong vóc dáng của một đại anh-hùng, một nhà chính-trị tài-ba đến với họ bằng binh hùng tướng mạnh, giúp họ đánh đuổi quân xâm-lăng ra khỏi đất nước, đưa họ thoát khỏi cuộc sống tôi mọi trong kiếp nô-lệ và nhất là giải-phóng cho họ bằng một thứ quyền-lực hoàn-toàn thuộc lãnh-vực trần-thế. Chính vì vậy mà khi Đấng Cứu-thế đã thực sự đến với họ bằng hai tay trắng trong một cảnh đời nghèo dưới mức trung-bình thì họ phủ-nhận và tìm cách loại bỏ ra khỏi tâm-tình dân-tộc ấy. Thực ra đấy cũng là não-trạng chung của con người muôn thuở là lúc nào cũng chỉ  ngừng lại ở những tham-vọng về vinh-danh và quyền-lực tại-thế mau qua.

 Con người chủ-quan ngày hôm nay đã đánh mất sự trung-thực của tâm-hồn; đã không còn đủ bình-an để chịu khó lắng lòng đôi chút mà nhận-định rõ về thân-phận và giới-hạn của mình, của kiếp người mong-manh và mãi mãi  chỉ là một thụ-tạo nhỏ-nhoi, bất-toàn và dễ hư nát. Loài người càng lúc càng tiến-bộ trong lãnh-vực khoa-học thực-nghiệm với những kỹ-thuật và máy móc tân-kỳ thì càng xa rời phần đời nội-tâm với những trăn-trở về mặt siêu-nhiên để rồi tự-cao, tự-mãn đi tôn-thờ chính mình; cho mình như đã thay được quyền Thượng-Đế, đã thắng vượt được cả thiên-nhiên.

Thế nhưng với một xã-hội loài người được phát-triển cao-độ trên đà vật-chất như vậy thì đáng lẽ ra con người phải được hạnh-phúc viên-mãn trong những thành-tựu đã đạt được chứ, vậy mà tại sao cuộc sống con người càng lúc càng bất-an về mọi lối? Người ta gia-tăng thiết-lập những tổ-chức công-quyền cũngnhư phi chính-phủ để thực-hiện hết chương-trình này, kế-hoạch nọ nhằm thay đổi bộ mặt xấu xa của xã-hội  vốn đang đầy dẫy những tệ-đoan, tội-ác và băng-hoại. Người ta la hoảng và kêu gọi rối rít bất cứ thế-lực nào khả dĩ làm giảm đi chút ít những tác-hại hoặc ngăn chặn đà đổ giốc của các giá-trị làm người nhưng đồng thời người ta cũng gia-tăng nỗ-lực phá bỏ các giá-trị tâm-linh sâu sắc của các tôn-giáo. Hai chữ tôn-giáo ở đây chỉ quy chiếu vào giáo-lý trong sáng của các bậc giáo-chủ cao-minh chứ không bao gồm các giáo-sĩ và cơ-chế. Tóm lại, xã-hội loài người ngày hôm nay là một nơi chốn đầy biến-động, không có một nền an-ninh cộng-đồng cụ-thể và sự bình-an chân-thật của mỗi tâm-hồn.

Tại sao vậy? Phải chăng tại chúng ta đã mất mát quá nhiều nét đơn-sơ, lành mạnh và trong sạch về cái tính bản thiện của thuở nhân chi sơ? Phải chăng tại chúng ta đã quá chủ-quan và cao-ngạo trong cái tôi vừa bất-toàn vừa bất-lực mà vẫn vênh váo nghĩ rằng mình là nhất đẳng nhân-loại để tự cho mình cái quyền nghĩ và làm bất cứ những gì mình cho là đúng mà không có một tia sáng nào phát khởi từ nguồn chân, thiện và mỹ soi dẫn ? Thành ra cái cõi ta-bà của hằng-hà-sa-số nhân-loại này tất-nhiên phải trở thành cõi xung-động của hằng-hà-sa-số chân-lý tự-ngã thì làm sao mà có bình-an và hoan-lạc được, làm sao tránh được cảnh sống với những biến-động xẩy đến từng phút, từng giây? Và nhất là phải chăng chúng ta đã đánh mất hết những rung-động sâu xa trong dư-âm tiếng hát của thiên-thần vinh-danh Thiên-Chúa trên trời và bình-an dưới thế cho người thiện-tâm trong đêm Giáng-sinh? Một lời hát tuy ngắn gọn nhưng từng chữ, từng lời đã rõ ràng là một tiến-trình tất-yếu của người tin; một thực-tại tổng-hợp của tâm-linh và vật-chất liên-hệ đến nhau không thể tách rời. Vậy thì hóa ra nỗi bất-hạnh lớn lao của một phần nào nhân-loại ngày hôm nay chính là tình-trạng thiếu  niềm tin thánh-thiêng và những cảm-nghiệm sâu  sắc về một nhu-cầu toàn-diện của con người bao gồm trọn vẹn cả phần xác-thể và tâm-linh. Tuy nhiên, cái thiện-tâm này sẽ phải tìm làm sao cho ra giữa một khối hỗn-tạp những tham-vọng về danh, về lợi, về quyền với quá nhiều các đòi hỏi thuộc bản-năng thôi-thúc nơi cõi lòng mỗi người?

Cổ-nhân có nói "con cọp giết người, đêm về vẫn ngủ ngon, nhưng con người giết người thì đêm về không ngủ được" và đấy chính là sự khác biệt độc-đáo của con người giữa những thụ-tạo khác, đó chính là cái thiện tâm. Cây cỏ, súc vật  thì vô-tri, vô giác trong khi chỉ có con người  không những là có đủ cả phần tri và giác mà còn có cả thức nữa; cái tâm-thức sai-biệt có được sau khi ông bà nguyên-tổ bị đuổi ra khỏi chốn lạc-viên vì đã ăn trái cây biết lành biết dữ. Rồi từ lúc con người  biết phân-biệt giữa sự tội và sự phúc thì lại cũng chính là lúc con người bị xô xuống một dòng sinh-mệnh bất-trắc với muôn vàn những đối-kháng nghịch-lý mà nếu lỡ sa chân thì con người sẽ bị đẩy đưa đến bên bờ vực thẳm của nỗi chết đời đời. Rồi cũng chính vì vậy mà Con Người phải giáng-sinh để hướng-dẫn  loài người đã sa-ngã này đứng dậy, tìm đường đi về Nhà Cha.

Luân-lý Ki-tô giáo đòi hỏi những ai một khi đã tin theo Đức Ki-tô thì cần-thiết phải sống theo một số điều đạo-đức căn-bản của con người về lẽ đạo yêu thương, về công-bình, bác-ái và tự đặt mình trong những giới răn của Chúa, của Hội-Thánh. Khi  một tín-hữu cố gắng sống kiểu làm lánh lánh dữ theo nền luân-lý này là đã làm vinh-danh Chúa bằng những nỗ-lực thánh-hóa bản-thân và cùng một lúc đạt được hiệu-quả an-bình, một sự an-bình trong nội-tâm mà chúng ta chỉ có khi thực sự đã gặp gỡ được chính Đức Ki-tô như lời chào của Người khi xưa lúc gặp lại các môn-đệ "bình-an cho các con".

Chính nhờ vậy nên tuy con người là một thụ-tạo bất-toàn nhưng lại là một thụ-tạo mang nhiều hồng-ân nhất của Thiên-Chúa vì được dựng nên giống hình-ảnh Người và được quyền làm chủ muôn loài để sống trong tự-do và an-lạc; để ca-tụng và tôn-vinh Chúa không phải bằng môi miệng hoặc những lời văn hào-nhoáng, nhưng bằng chính cách sống biết phân-biệt phải trái, thị-phi. Nhưng nếu con người lại lạm-dụng sự tự-do này để buông thả theo tà-tâm bất-chính, để thay vì thẳng tiến về Nha Cha thì lại quay đầu đi vào hủy-diệt qua việc chối bỏ các giới răn và sống bên ngoài các lề-luật căn-bản thì chẳng những Thiên-Chúa đã không được vinh-danh mà ngược lại còn bị đóng đinh hàng ngày.

Chúng ta đang ở vào đầu thiên-niên-kỷ thứ ba sau ngày Thiên-Chúa giáng-trần và Giáo-hội Công-giáo được hình-thành tiếp theo niềm vui cả-thể đó cho đến nay cũng gần đuợc hai ngàn năm. Trong cái chiều dài lịch-sử này tuy đã có biết bao giai-đoạn thăng trầm, vinh-quang và khổ ải song chung cuộc thì vẫn là niềm tin yêu ngời sáng về một chân-lý  trong Đức Ki-tô mà Hội-thánh trong trọng trách quản-trị sẽ mở đường để muôn dân đi tới.

Con đường lữ-thứ trần-gian của chúng ta đi tuy quanh co, khúc-khuỷu nhưng không hẳn đã là đường chông gai khó bước vì nó cũng là lộ-trình đức tin đầy vui mừng và hy-vọng nếu từ nơi tận cùng cõi lòng mỗi người cảm-nghiệm được rằng chính Đức Ki-tô cũng đã qua con đường đó mà đến với thế-gian. ·